Tag Archives: pamięć

Zrzut ekranu 2017-08-13 o 13.53.43

HISTORIE SENIORÓW

JAK TO ZROBILIŚMY?

Grupa muzyczna Cała Praga Śpiewa działa przy domu dziennego pobytu na warszawskiej Pradze-Północ. Tworzą ją
seniorzy i młodzi muzycy z zespołu CzessBand. W ramach działalności zespół zbiera i odświeża zapomniane szlagiery
praskie i warszawskie, organizuje spotkania wspólnego śpiewania i muzykowania, a także międzypokoleniowe potańcówki.
Robert – animator, który gra w zespole, wpadł na pomysł zarchiwizowania zbieranych przez uczestników zespołu
tekstów piosenek oraz ich własnych historii. W archiwizowanie pamiątek, tekstów i fotografii były zaangażowane
wolontariuszki firmy Sanofi. Fragmenty piosenek oraz osobistych opowieści członków zespołu pojawiły się na okładce
nowo wydanej płyty. Dzięki działaniom zbudowano archiwum historii, które może być wykorzystywane jako element
biografii zespołu i źródło wiedzy o nim oraz jako podstawa do kolejnych projektów artystyczno-społecznych.

Projekt „Cała Praga śpiewa” w ramach programu „Wolontariat Sanofi”
Joanna Mikulska
Warszawa

KROK PO KROKU

Krok 1: Integracja za pomocą skojarzeń

Na spotkaniu grupy osób, które będą pracować nad zbieraniem historii, siadamy w kółku i rozdajemy
wydrukowane wcześniej różnorodne, stare zdjęcia (zamiast tego mogą być wycięte zdjęcia z kolorowych
czasopism lub karty do gry Dixit). Prosimy o wybór jednego, które kojarzy się uczestnikom ze starością.
Zachęcamy do bazowania na własnym doświadczeniu i osobistych skojarzeniach. Zastanówmy się, czy nie
posługujemy się uproszczeniami i stereotypami.


Krok 2: Przygotowanie do wywiadów

Razem z grupą zastanówmy się, jakie cechy ma dobry wywiad. Spisujemy je na kartce lub na flipcharcie.
Przeprowadzamy w parach krótkie ćwiczenie: „Powiedz mi coś o swoich butach”. Jedna osoba przez pięć
minut przeprowadza z drugą wywiad o jej butach. Następnie ma dwie minuty na napisanie na tej podstawie
krótkiego opisu butów. Potem następuje zmiana stron. Każdy czyta swój opis na forum. Robimy rundkę
podsumowującą: odpowiadamy na pytanie, co nam sprawiło najwięcej trudności w tym zadaniu

Krok 3: Lista pytań

Bazując na wcześniejszych ćwiczeniach, zastanówmy się, co pomoże nam w sprawnym przeprowadzeniu
wywiadów. Pomyślmy o zawężeniu obszaru naszych poszukiwań. Skoncentrujmy się na konkretnym
przedziale czasowym, na konkretnym wydarzeniu lub postaciach. Pamiętajmy, że muszą to być elementy,
które nas samych będą ciekawić. W zorganizowaniu naszych rozmów pomogą nam zdjęcia i przedmioty.
Przygotowujemy wstępną listę minimum dziesięciu pytań.

Krok 4: Szczegóły techniczne
Wybierzmy miejsca spotkań – jeśli to będzie dom bohatera, uzyskamy o nim dodatkowe informacje. Możemy
iść na wywiad w parach. Spróbujmy przewidzieć możliwe problemy, porozmawiajmy o tym, jak można im
zaradzić.
Zastanówmy się, jak długo powinna trwać nasza rozmowa. Pamiętajmy, że spisanie dziesięciu minut
nagranej rozmowy zajmie nam około godziny. Rozmowę najlepiej nagrać na dyktafon. Jeśli nie planujemy
wykorzystywać plików dźwiękowych, wystarczy ten wbudowany w telefon. Zróbmy próbę, sprawdźmy, czy
pliki można wyeksportować do komputera. Zdjęcia, które są własnością bohatera, najlepiej zeskanować lub
przefotografować na miejscu. Ważne, aby ustawienia aparatu lub skanera umożliwiały wysoką jakość pliku,
tj. rozdzielczość ok. 300 DPI.

Warianty:
Nasze działanie uzyska dodatkową wartość, gdy będziemy pracować w grupie międzypokoleniowej. Zadbajmy o
zróżnicowanie wiekowe.

Zrzut ekranu 2017-08-13 o 13.28.45

W RAMACH PORTRETU

JAK TO ZROBILIŚMY?

Ola, Ania i Ola – animatorki kultury, siostry i znajome dorosłych osób ze spektrum autyzmu postanowiły stworzyć dla nich okazję i przestrzeń do twórczego działania. Ich projekt „Autentyzm. Historie rodzinne” łączył fotografię i poznawanie rodzinnych historii. Uczestnikami były osoby ze spektrum autyzmu oraz neurotypowe, które razem wzięły udział w serii warsztatów genealogicznych i fotograficznych, zakończonych wystawą. Wolontariusze z firmy Sanofi pomagali w transporcie i organizacji spotkań, tworzyli dokumentację fotograficzną projektu, pracowali nad stroną WWW. Jedno ze spotkań, które prowadziła animatorka Agnieszka, polegało na tworzeniu portretów. Uczestnicy robili sobie nawzajem zdjęcia, tak aby podkreślić cechę, którą osoba portretowana chciała pokazać. Okazało się, że portret nie musi być przedstawieniem sylwetki czy twarzy. Ćwiczenie pozwoliło uczestnikom zbliżyć się do siebie i zobaczyć, że można opowiadać o ludziach na wiele sposobów.

Projekt „Autentyzm. Historie rodzinne” w ramach programu „Wolontariat Sanofi” Agnieszka Pajączkowska Warszawa

KROK PO KROKU

Krok 1: Inspiracje

Wspólnie zastanawiamy się, w jaki sposób można skonstruować wystawę fotografii. Warto pokazać przykłady ciekawych aranżacji. Spisujemy pomysły.


Krok 2: Portretowanie

Każdy zapisuje na kartce swoją ulubioną cechę charakteru. Dobieramy się w pary, w których na zmianę jedna z osób jest fotografem, a druga bohaterem. Wspólnie decydujemy, w jaki sposób zakomponować portret z ramą (gotowym passe-partout), aby najlepiej zilustrować wybraną cechę. Ważne, aby osoba fotografowana mogła zdecydować, jak chce wyglądać na zdjęciu. Warto podpowiedzieć, że można: wejść w ramę lub poza ramę, stanąć tyłem, bokiem, bliżej lub dalej, rama może być obok, można pokazać w ramie tylko kawałek siebie albo samą ramę. Zdjęcia robimy na tle białej ściany. Przyda nam się dodatkowe oświetlenie. Każdy fotograf wykonuje swojemu bohaterowi serię zdjęć, co najmniej trzy. Jeśli nie używaliśmy instaxów, zdjęcia drukujemy.

Krok 3: Instalacje

Każda z osób wybiera sobie miejsce (na stole, na ścianie, podłodze, na oparciach krzeseł, na rozwieszonym sznurku, na parapetach lub oknach), na którym zaprezentuje (ułoży, naklei, przypnie spinaczami lub klamerkami) swoje portrety w taki sposób, aby forma wzmocniła treść. Najważniejszy jest wybór miejsca i sposób ułożenia elementów względem siebie.

Krok 4: Zwiedzanie i oprowadzanie
Oglądamy tymczasową wystawę. Warto zadbać o jej dokumentację fotograficzną. Autorzy instalacji krótko przedstawiają je reszcie uczestników, tłumacząc swój pomysł na powiązanie treści i formy. Zwróćmy uwagę na indywidualne cechy, różnice, które wynikają z decyzji osoby fotografowanej. Każdy z nas jest inny i fotografia może to pokazać, a forma wystawy jeszcze podkreślić.

Krok 5: Podsumowanie

Na zakończenie robimy rundkę podsumowującą. Każdy opowiada o swoich doświadczeniach, czego się nowego dowiedział, co było dla niego ciekawe. Uczestnicy zabierają swoje zdjęcia na pamiątkę.

Warianty:


Wystawę możemy umieścić na zewnątrz: w parku, na tarasie kawiarni, w biurowym korytarzu czy w bibliotece i zaprosić publiczność.

03

Sztuka z pomysłem

Jak to zrobiliśmy:

Pracownicy Biblioteki i Forum Kultury w Oleśnicy podczas warsztatu z animatorami Katarzyną, Adamem i Staszkiem wspólnie szukali pomysłów na to, jak dotrzeć ze sztuką współczesną do osób, które zazwyczaj nie chodzą na tego rodzaju wystawy. Chcieli także znaleźć inspiracje do działań animacyjnych i edukacyjnych. Mieli do dyspozycji czternaście reprodukcji dzieł sztuki nowoczesnej, które zostały udostępnione na licencji Creative Commons. Przyjrzeli się poszczególnym dziełom i poddali je interpretacji. Na początku spisali swoje skojarzenia i emocje związane z konkretnymi pracami. Następnie w dwóch podgrupach, korzystając z „kontekstownika” – zbioru informacji na temat prac i ich autorów określali, jakie problemy i tematy poruszają losowo wybrane dzieła. Potem zastanawiali się, w jaki sposób prace i poruszane przez nie zagadnienia mogą łączyć się z Oleśnicą, jej mieszkańcami, przestrzenią, sztuką, historią, legendami itp. W ramach tak uporządkowanej dyskusji zaczęły pojawiać się pomysły na działania animacyjne. Wszystkie pomysły spisali i szczegółowo omówili: np. Zachęta Edwarda Dwurnika może być punktem wyjścia do stworzenia portretu Oleśnicy z 1992 roku, zaś praca Oskara Dawickiego Gloria Amore Victis może stać przyczynkiem do zbierania historii miłosnych mieszkańców, jak również przeprowadzenia spacerów fotograficznych, podczas których portretowane będą niewidoczne na co dzień przejawy sztuki w przestrzeni publicznej. Na koniec wybrano pomysły, które zdaniem zespołu okazały się najciekawsze i zostaną włączone do programu edukacyjnego towarzyszącego wystawie.

Okazało się, że sztuka nowoczesna może stać się zaskakującym i inspirującym punktem wyjścia do myślenia o własnym mieście, przestrzeni, życiu i relacjach społecznych. Aby tak się stało, potrzeba jednak nieco czasu i otwartości, które pozwolą na dokładniejsze poznanie poszczególnych twórców, ich dzieł oraz kontekstu, w jakim prace powstawały.

Adam Kadenaci, Staszek Król, Katarzyna Wala

Biblioteka i Forum Kultury w Oleśnicy

projekt „Wystawy z dostawą” – więcej o Wystawach z dostawą oraz narzędzie do pobrania znajdziesz na www.wystawy.e.org.pl

Krok po kroku:

 

Krok 1: Stworzenie zespołu

Do udziału w warsztacie warto zaprosić zarówno pracowników wybranej instytucji, jak również osoby z nią związane: np. lokalnych artystów, młodzież, seniorów. Dzięki zróżnicowaniu grupy możemy uzyskać nowe i ciekawe spojrzenie na sztukę. Warsztat jest czasochłonny, dlatego uprzedźmy uczestników o konieczności zarezerwowania sobie całego dnia. Na początku spotkania warto określić ogólne zasady, które ułatwią wspólną pracę (otwartość, zaangażowanie, wzajemne słuchanie się itp.).

 

Krok 2. Zbieranie wrażeń

Prace pobieramy ze strony www.wystawy.e.org.pl, drukujemy je w odpowiednim formacie i jakości. Reprodukcje rozkładamy na podłodze w taki sposób, aby można było między nimi swobodnie przechodzić. Rozdajemy uczestnikom warsztatu białe karteczki i prosimy o swobodne zapisanie myśli, uczuć i skojarzeń, jakie wywołują w nich wybrane dzieła. Na jednej kartce powinno znaleźć się tylko jedno skojarzenie, a każdy z uczestników może dodać tyle karteczek, ile zechce. Zapisane uwagi umieszczamy obok prac, których dotyczą. Zadanie kończy się w momencie, kiedy uczestnicy stwierdzają, że nie mają już więcej uwag i odczuć.

 

Krok 3. Interpretacja

Uzupełnione komentarzami dzieła dzielimy na dwa równe zbiory (jeśli wciąż leżą na ziemi, można oddzielić je od siebie taśmą malarską). Następnie uczestnicy dzielą się na dwie grupy, których zadaniem jest omówienie po kolei każdej pracy, określenie problemów lub tematów poruszanych przez twórców, zebranie wywołanych emocji i skojarzeń. Pomocą w realizacji tego zadania mogą być zebrane komentarze oraz przygotowane wcześniej informacje na temat dzieł i ich autorów („kontekstownik”). Wnioski z dyskusji są zapisywane na niebieskich karteczkach, które dołączamy do prac.

Krok 4. Szukanie lokalnego kontekstu

Na tym etapie warto częściowo zmienić skład grup, więc prosimy uczestników, aby 2‒3 osoby spośród nich zmieniły grupy. Kolejnym zadaniem jest odnalezienie powiązań pomiędzy tematyką wybranych prac a lokalnym kontekstem miejscowości / gminy. Uczestnicy mogą odwoływać się do przestrzeni miejscowości, jej historii, legend, symboli, jak również do samych mieszkańców czy poszczególnych grup (np. artystów, młodzieży, seniorów), a także osobistych doświadczeń. Skojarzenia mogą być nieoczywiste i bardzo swobodne. Wszystkie pomysły spisujemy na zielonych karteczkach.

Krok 5. Szukanie pomysłów na działania animacyjne

Prosimy uczestników o zastanowienie się nad edukacyjnymi i animacyjnymi działaniami wokół wystawy, które można zorganizować z udziałem lokalnej społeczności. Następnie dajemy ok. 10 minut na ponowne przyjrzenie się pracom i zebranym komentarzom. Kiedy wszyscy są gotowi, zapraszamy do podzielenia się pomysłami i zapisujemy je na flipcharcie, potem wspólnie wybieramy (np. przez głosowanie) najciekawsze propozycje, które zostaną zrealizowane w ramach wystawy.

 

Warianty:

Komentarze zebrane w czasie warsztatów można dołączyć do dzieł i prezentować w ramach wystawy. Można również zachęcać osoby odwiedzające wystawę, aby skomentowały wybrane dzieła, podzieliły się swoimi wrażeniami i refleksjami, zapisały je na przygotowanych kartkach. Uzupełnieniem mogą być również fotografie, opowiadania czy inne prace, które powstaną w ramach działań edukacyjnych i animacyjnych wokół wystawy.